Soms zeggen mensen tegen me: “Het gaat wel.” En als ik dan doorvraag, bedoelen ze eigenlijk: “Ik functioneer nog.”
Ze staan op. Ze zorgen. Ze werken. Ze regelen wat er geregeld moet worden. Maar vanbinnen voelt het alsof ze vastzitten. Alsof het leven doorgaat, terwijl zij ergens achterblijven.
Als jij dit herkent, wil ik je eerst dit zeggen: er is niets mis met jou. Je reactie is niet raar en je stelt je niet aan. Rouw kan vastlopen. Zeker als je lang hebt moeten dragen, sterk hebt moeten zijn, of als er simpelweg te weinig ruimte was om te voelen.
En misschien is dit wel de zin die het het meest raakt:
Rouw is liefde wat geen kant op kan gaan.
Wat is ‘vastgelopen rouw’?
Rouw is van nature in beweging. Het komt in golven. Soms zacht, soms rauw. Soms voel je verdriet, soms boosheid, soms even niets. Dat is normaal.
Maar rouw kan ook gaan stollen. Niet omdat jij iets fout doet, maar omdat je systeem op een bepaald moment heeft besloten: dit is te veel. En dan ga je door. Op wilskracht, op standjeoverleven.
Vastgelopen rouw betekent vaak niet dat je niets voelt. Het betekent dat wat je voelt, niet kan bewegen waardoor het geen veilige uitweg meer vindt.
Hoe merk je dat rouw vastloopt?
Misschien herken je jezelf hier al in. Lees dan ook verder over rouwverwerking in Alkmaar.
Iedereen rouwt anders, maar dit zijn signalen die ik vaak zie:
- Je voelt je leeg of vlak, alsof je achter glas leeft
- Je bent snel overprikkeld of hebt een kort lontje
- Je slaapt slecht of wordt moe wakker
- Je hoofd draait overuren (piekeren, scenario’s, ‘had ik maar’)
- Je hebt schuldgevoel, ook over dingen die je rationeel niet kunt verklaren
- Je trekt je terug, omdat contact te veel is
- Je voelt je steeds meer alleen, ook als er mensen om je heen zijn
- Je lichaam staat ‘aan’ (onrust, hartkloppingen, spanning)
- Je hebt het gevoel dat je “door moet”, maar je kunt niet meer
Soms komt vastgelopen rouw ook pas later. In de eerste periode na verlies is er vaak veel te regelen, veel steun, veel adrenaline. En pas als de stilte terugkomt, merk je: nu begint het pas echt.
Waarom rouw soms vastloopt (en waarom dat logisch is)
Er zijn een paar redenen waarom rouw kan vastlopen:
1) Je hebt te lang sterk moeten zijn
Voor je kinderen. Voor je werk. Voor je familie. Voor de buitenwereld. En misschien ook omdat je zelf niet wist hoe je het anders moest doen.
2) Er was geen veilige ruimte om te voelen
Sommige mensen kunnen verdriet niet goed dragen. Ze voelen zich ongemakkelijk en willen het oplossen. Dan krijg je goedbedoelde zinnen als: “Je moet het een plekje geven.” “Kijk naar wat je nog wel hebt.” of “Wat ben jij een sterke vrouw.”
En voor je het weet leer je: mijn rouw is te veel.
Terwijl je soms helemaal niet sterk wilt zijn. Soms wil je juist even kunnen leunen en gewoon voelen wat je voelt, zonder oplossing.
3) Je lijf heeft je beschermd
Soms is er zoveel pijn, dat je systeem op slot gaat. Dat heet geen onwil, dat heet bescherming. Je lichaam probeert je overeind te houden.
4) Rouw en stress/trauma lopen door elkaar
Bij plotseling verlies, heftige beelden, of een periode van langdurige spanning kan je zenuwstelsel ontregeld raken. Dan is rouw niet alleen verdriet, maar ook: alertheid, onrust, slecht slapen, herbelevingen of uitchecken.
En als je systeem niet tot rust komt, wordt voelen bijna onmogelijk.
Wat helpt als rouw vastloopt?
Geen groot plan. Geen “je moet erdoorheen”. Maar kleine, concrete bewegingen richting ruimte.
1) Stop met jezelf overtuigen dat het ‘wel meevalt’
Als jij voelt dat je vastzit, dan is dat informatie. Niet iets om weg te duwen.
2) Maak rouw kleiner en vaker (in plaats van groot en zeldzaam)
Veel mensen denken dat rouwen betekent: een keer helemaal open en dan klaar. Maar rouw verweef je juist door het regelmatig toe te laten.
Een paar minuten per dag kan al verschil maken:
- even bewust ademen en voelen: wat zit er nu?
- schrijven (zonder mooi te hoeven doen)
- wandelen en je lijf laten ontladen
- huilen, trillen, zuchten: alles wat je systeem helpt loslaten
3) Betrek je lichaam
Rouw zit niet alleen in je hoofd. Het zit in je borst, je buik, je keel, je schouders. Lichaamsgerichte oefeningen kunnen helpen om spanning af te voeren en je systeem weer veiligheid te geven.
4) Zoek steun bij iemand die jouw rouw wel kan dragen
Niet iedereen kan dit. En dat is pijnlijk, maar ook waar. Je hebt mensen nodig of begeleiding bij rouw en verlies die niet meteen willen fixen, maar die ruimte kunnen houden waar jij jouw verhaal kan doen en waar jij jouw gevoel kan uiten.
Wanneer is het tijd om hulp te zoeken?
Lees ook meer over rouwverwerking in Alkmaar als je merkt dat je hierin vastloopt.
Je hoeft niet te wachten tot je omvalt.
Hulp bij rouw kan passend zijn als je:
- merkt dat je steeds kleiner gaat leven
- vastzit in schuldgevoel of piekeren
- niet meer kunt ontspannen
- paniek ervaart of steeds ‘aan’ staat
- jezelf niet meer herkent
- bang bent dat dit nooit meer verandert
Rouw vraagt geen haast. Maar vastlopen mag je wel serieus nemen.
Rouw verweven: liefde die weer een plek mag krijgen
Rouw is liefde wat geen kant op kan gaan. En precies daarom kan het soms zo benauwend voelen.
Begeleiding gaat voor mij niet over het weghalen van rouw. Het gaat over ruimte maken, zodat jij weer kunt ademen en jezelf niet kwijtraakt in alles wat je voelt.
Niet omdat je het verlies vergeet, maar omdat het zachter verweven raakt in je leven.
Je mag om hulp vragen
Als jij voelt dat rouw vastloopt, dan hoef je dit niet alleen te dragen.
Wil je samen kijken wat er bij jou speelt en wat jij nu nodig hebt? Plan een kennismaking of stuur me een bericht.
Liefs,
Sabine
